akredytacja szpitala przez CMJ

Akredytacja szpitala CMJ – czy warto się starać i jak skutecznie przygotować placówkę do audytu?

Akredytacja Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia to najważniejsza dobrowolna ocena zewnętrzna polskich szpitali. Nie jest tym samym co obowiązkowa autoryzacja NFZ, ani co certyfikacja ISO 9001 — choć wszystkie trzy systemy mają wspólne elementy i razem tworzą pełny obraz jakości w placówce medycznej. Dyrektor, który planuje ubiegać się o akredytację w 2026 roku, musi rozumieć nową rzeczywistość prawną po ustawie z 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta oraz po opublikowaniu nowych standardów z września 2024 r.

Ten tekst jest uporządkowanym przewodnikiem: od pytania „co to w ogóle jest” i „po co nam to”, przez wymogi formalne, koszty i kalendarz, po lekcje z doświadczeń placówek, którym się udało, i tych, którym się nie udało.

Kluczowe wnioski

  • Akredytacja CMJ jest dobrowolna, w przeciwieństwie do obowiązkowej autoryzacji NFZ dla szpitali z sieci PSZ. Nowa ustawa o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta rozdziela te dwa reżimy jednoznacznie.
  • Certyfikat ważny jest 4 lata (wcześniej 3) — zmiana z ustawy o jakości, art. 25 ust. 1.
  • Próg uzyskania to 75% punktów ogółem i minimum 50% w każdym z działów (art. 37 ust. 3 ustawy). Średnia polskich akredytowanych szpitali to 81,4%.
  • Obowiązują standardy z 6 września 2024 r. — obwieszczenie Minister Zdrowia w Dz.Urz. MZ 2024 poz. 73, dokument liczy 230 stron.
  • Koszt procesu to minimum ~30 tys. zł dla szpitala plus koszty przygotowań. Sam przegląd akredytacyjny trwa średnio 3 dni.
  • Od 1 maja 2026 r. dokumentacja medyczna musi być prowadzona całkowicie elektronicznie zgodnie z rozporządzeniem MZ — akredytacja będzie oceniać już tylko taką dokumentację.
  • Współczynnik korygujący w ryczałcie PSZ zwiększa kontrakt akredytowanego szpitala o około 1–2% w zakresach świadczeń rozliczanych ryczałtem.
  • Liczba akredytowanych szpitali w lutym 2025 r.: 192 placówki.

Trzy reżimy jakości, które często są mylone

Zanim zaczniemy rozmawiać o akredytacji, trzeba uporządkować pojęcia. Ustawa z 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej wprowadziła system oparty na kilku filarach, z których trzy najczęściej mylą ze sobą dyrektorzy i konsultanci:

Tab. 1. Porównanie trzech systemów zarządzania jakością w ochronie zdrowia.
Reżim Charakter Kto nadaje Dla kogo Okres ważności
Akredytacja CMJ Dobrowolna ocena zewnętrzna Minister Zdrowia na wniosek CMJ Każdy podmiot leczniczy (szpital, POZ) 4 lata
Autoryzacja NFZ Obowiązkowa dla sieci PSZ Prezes NFZ (decyzja administracyjna) Szpitale w sieci szpitali 5 lat
Certyfikacja ISO 9001 Dobrowolna, rynkowa Jednostki certyfikujące (BSI, TÜV, DEKRA i in.) Dowolna organizacja 3 lata

Akredytacja to potwierdzenie spełnienia szczegółowych standardów jakości w zakresie świadczeń medycznych. Jest dobrowolna — ale jej posiadanie otwiera dostęp do współczynnika korygującego ryczałt NFZ.

Autoryzacja NFZ jest czymś zupełnie innym: od 2024 r. stała się warunkiem zawarcia umowy z Funduszem dla szpitali z sieci. Dotyczy infrastruktury, personelu, wyposażenia i wewnętrznego systemu zarządzania jakością (WSZJ). Nadaje ją Prezes NFZ po wizycie autoryzacyjnej.

ISO 9001 to międzynarodowa norma zarządzania jakością, nie specyficzna dla medycyny. Sam ISO nie zastępuje wymagań ustawy o jakości — potwierdził to wprost komentarz Wolters Kluwer z 2025 r. Może natomiast ułatwiać wdrożenie WSZJ i stanowić pomocny element w drodze do akredytacji.

Wewnętrzny System Zarządzania Jakością i Bezpieczeństwem (WSZJ) — jest obowiązkowy od 1 stycznia 2025 r. dla każdego podmiotu leczniczego mającego kontrakt z NFZ. To fundament, na którym opierają się oba pozostałe reżimy.


Co to jest akredytacja CMJ i jak się zmieniła po 2024 r.

Definicja i podstawy prawne

Akredytacja to dobrowolna, systematyczna ocena zewnętrzna, w której niezależni wizytatorzy sprawdzają, czy podmiot leczniczy spełnia standardy jakości określone przez Ministra Zdrowia. Obecnie obowiązuje stan prawny wynikający z:

  • Ustawy z 16 czerwca 2023 r. o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta (Dz.U. 2023 poz. 1692) — art. 21a–41,
  • Obwieszczenia Ministra Zdrowia z 6 września 2024 r. w sprawie standardów akredytacyjnych dla działalności leczniczej w rodzaju całodobowe i stacjonarne świadczenia zdrowotne szpitalne (Dz.Urz. MZ 2024 poz. 73),
  • Rozporządzenia Ministra Zdrowia z 9 września 2024 r. w sprawie określenia szczegółowego sposobu przeprowadzenia procedury oceniającej (Dz.U. 2024 poz. 1357),
  • Zarządzenia Ministra Zdrowia z 29 września 2023 r. w sprawie Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia (Dz.Urz. MZ 2023 poz. 86).

Ustawa z 2023 r. uchyliła poprzednią ustawę z 2008 r. o akredytacji, zatem wraz z nią przestały obowiązywać wcześniejsze standardy (m.in. z 2009/2016 r. dla szpitali i z 2015 r. dla szpitali monoprofilowych). Od 6 września 2024 r. podstawą oceny są wyłącznie nowe standardy.

Czym zajmuje się Centrum Monitorowania Jakości

CMJ z siedzibą w Krakowie to centralna jednostka resortu zdrowia, powołana w 1994 r. Obecnie działa na podstawie zarządzenia Ministra Zdrowia z 29 września 2023 r. Dyrektorem CMJ jest Agnieszka Pietraszewska-Macheta, radca prawny, która w latach 2016–2024 pełniła funkcje kierownicze w Małopolskim i Zachodniopomorskim OW NFZ.

CMJ to ośrodek akredytacyjny w rozumieniu ustawy — jedyny w Polsce uprawniony do prowadzenia procedury oceniającej, rekrutowania i szkolenia wizytatorów oraz publikowania wytycznych. Sam certyfikat nadaje jednak Minister Zdrowia, na podstawie rekomendacji Rady Akredytacyjnej.

Struktura standardów z 6 września 2024 r.

Nowe standardy podzielone są na działy oznaczone skrótami (CO, PP, OS, PJ, FA, LŻ, JZ i inne). Każdy standard ma:

  • Opis wymagań — co dokładnie ma spełniać placówka.
  • Sposób sprawdzenia — jakimi metodami wizytatorzy to weryfikują.
  • Ocenę punktową — ile punktów można uzyskać, z kamieniami milowymi (np. „co najmniej 60% kamieni milowych jest spełnionych = 3 punkty”).
  • Wskazanie, czy standard jest obligatoryjny (musi być spełniony) lub może być wyłączony (jeśli nie dotyczy danej placówki — np. standardy dotyczące SOR nie obowiązują szpitali bez oddziału ratunkowego).
  • Wagi dla poszczególnych standardów.

Obszary objęte oceną to m.in. ciągłość opieki (CO), prawa i obowiązki pacjenta (PP), ocena stanu zdrowia (OS), poprawa jakości (PJ), farmakoterapia (FA), leczenie żywieniowe (LŻ), kontrola zakażeń, diagnostyka obrazowa, opieka nad pacjentem, zarządzanie (JZ).

Co się zmieniło względem starych standardów

Trzy kluczowe zmiany:

  1. Podniesiono poprzeczkę. Dotychczasowe wymogi były oceniane jako „mniej restrykcyjne” — nowe wprowadzają dodatkowe etapy oceny i bardziej szczegółowe wnioski.
  2. Lex retro non agit. Wizytatorzy nie cofają się z oceną do dokumentacji wytworzonej przed 6 września 2024 r. Placówki nie muszą retrospektywnie spełniać nowych wymagań — oceniany jest okres od tej daty.
  3. Obligatoryjny charakter samooceny. Standard PJ3 („Szpital dokonuje samooceny wdrożenia standardów akredytacyjnych”) jest obligatoryjny — bez niego akredytacji nie da się uzyskać.

Zasady przyznania akredytacji

Trzy warunki łączne

Zgodnie z art. 37 ust. 3 ustawy o jakości, akredytację można uzyskać dopiero po spełnieniu wszystkich trzech warunków:

  1. Spełnienie standardów obligatoryjnych — wskazanych w obwieszczeniu.
  2. Co najmniej 75% maksymalnej punktacji ogółem — suma ocen wszystkich standardów.
  3. Co najmniej 50% punktacji w każdym dziale — nie można nadrobić słabości jednego działu w innym.

Wynik poniżej którejkolwiek z tych granic skutkuje odmową wydania certyfikatu. Dla porównania — średni wynik polskich akredytowanych szpitali to 81,4%, a rekordowe wyniki przekraczają 88%.

Decyzja Ministra Zdrowia

Po zakończeniu przeglądu akredytacyjnego zespół wizytatorów sporządza raport. Raport trafia do placówki w ciągu 14 dni, a ta ma kolejne 14 dni na wniesienie zastrzeżeń. Następnie dokumentacja trafia do Rady Akredytacyjnej, która formułuje rekomendację. Ostateczną decyzję podpisuje Minister Zdrowia. Certyfikat wydawany jest na 4 lata.


Kalendarz i przygotowanie — realistycznie

Ile to trwa

Przygotowanie placówki do akredytacji to proces, który w praktyce zajmuje 8–12 miesięcy (dla placówek, które wcześniej nie miały certyfikatu). Dla szpitali odnawiających akredytację — 4–6 miesięcy. Sam przegląd akredytacyjny trwa średnio 3 dni. Od wizyty do wydania certyfikatu mija zwykle kolejne 2–4 miesiące.

Kluczowa zasada terminowa: wniosek o odnowienie akredytacji należy złożyć minimum 6 miesięcy przed wygaśnięciem dotychczasowego certyfikatu. Jeśli placówka tego nie zrobi, traci współczynnik korygujący NFZ w okresie przejściowym — a to w dużym szpitalu oznacza straty liczone w milionach złotych (przykład szpitala Bielańskiego w Warszawie z 2024 r., który w okresie między wygaśnięciem a odnowieniem certyfikatu stracił około 2 mln zł dodatkowych środków NFZ).

Etapy przygotowań

  1. Decyzja zarządu i powołanie pełnomocnika ds. akredytacji — miesiąc 0.
  2. Analiza luk (gap analysis) — porównanie bieżących praktyk ze standardami. Miesiąc 1–2.
  3. Szkolenia zespołu i pełnomocnika — miesiąc 2–3.
  4. Wdrożenie procedur i uzupełnienie dokumentacji — miesiąc 3–8.
  5. Samoocena (standard PJ3) — miesiąc 8–9. To obowiązkowy element nowej procedury.
  6. Złożenie wniosku do CMJ — miesiąc 9–10.
  7. Przegląd akredytacyjny (wizyta wizytatorów) — miesiąc 10–11.
  8. Raport, ewentualne zastrzeżenia, decyzja Ministra — miesiąc 11–14.

Poniższa infografika pokazuje ten proces w układzie czasowym — od decyzji zarządu do wydania certyfikatu.

Proces akredytacji CMJ — 8 etapów w 14 miesięcy Flowchart 8 etapów procesu akredytacji CMJ podzielonych na fazę przygotowania wewnętrznego (miesiące 0–8) i fazę procedury formalnej (miesiące 8–14). Proces akredytacji CMJ — 8 etapów w 14 miesięcy Kliknij etap, aby otworzyć właściwy dokument źródłowy. Faza 1 — Przygotowanie wewnętrzne (miesiące 0–8) Ustawa o jakości (Dz.U. 2023 poz. 1692) — otwórz w ISAP 1. Decyzja zarządu Miesiąc 0 Powołanie pełnomocnika Standardy akredytacyjne (Dz.Urz. MZ 2024 poz. 73) — otwórz PDF 2. Analiza luk Miesiące 1–2 Porównanie ze standardami 3. Szkolenia Miesiące 2–3 Personel i pełnomocnik 4. Wdrożenie Miesiące 3–8 Dokumentacja i praktyka Faza 2 — Procedura formalna (miesiące 8–14) Standard PJ3 w obwieszczeniu MZ (Dz.Urz. MZ 2024 poz. 73) 5. Samoocena PJ3 Miesiąc 8–9 Standard obligatoryjny System składania wniosków CMJ — wnioski.cmj.org.pl 6. Wniosek do CMJ Miesiąc 9–10 wnioski.cmj. org.pl Rozporządzenie MZ z 9.09.2024 (Dz.U. 2024 poz. 1357) o procedurze oceniającej 7. Przegląd Miesiąc 10–11 Wizyta ok. 3 dni Lista aktualnie akredytowanych szpitali (CMJ) 8. Decyzja MZ Miesiąc 11–14 Certyfikat na 4 lata Kluczowe liczby 75% próg punktów 4 lata ważność certyfikatu ~30 tys. zł koszt przeglądu 192 akredytowane szpitale Opracowanie własne na podstawie ustawy o jakości, standardów MZ (06.09.2024) i danych CMJ (02.2025).
Proces akredytacji CMJ — wersja mobilna 8 etapów procesu akredytacji CMJ w układzie pionowym, podzielonych na dwie fazy. Dotknij etapu, aby otworzyć dokument źródłowy. Proces akredytacji CMJ 8 etapów w 14 miesięcy Faza 1 — Przygotowanie (miesiące 0–8) Ustawa o jakości (Dz.U. 2023 poz. 1692) 1. Decyzja zarządu Miesiąc 0 · Powołanie pełnomocnika ds. akredytacji Standardy akredytacyjne (Dz.Urz. MZ 2024 poz. 73) 2. Analiza luk (gap analysis) Miesiące 1–2 · Porównanie bieżących praktyk ze standardami 3. Szkolenia zespołu Miesiące 2–3 · Pełnomocnik i kadra medyczna 4. Wdrożenie procedur Miesiące 3–8 · Najdłuższy etap — dokumentacja i realna zmiana praktyk Faza 2 — Procedura formalna (miesiące 8–14) Standard PJ3 — obligatoryjny 5. Samoocena PJ3 Miesiąc 8–9 · Standard obligatoryjny — bez niego brak akredytacji System składania wniosków CMJ 6. Wniosek do CMJ Miesiąc 9–10 · Opłata minimum ~30 tys. zł · wnioski.cmj.org.pl Rozporządzenie MZ z 9.09.2024 o procedurze oceniającej 7. Przegląd akredytacyjny Miesiąc 10–11 · Wizyta wizytatorów średnio 3 dni Lista aktualnie akredytowanych szpitali CMJ 8. Decyzja Ministra Zdrowia Miesiąc 11–14 · Certyfikat na 4 lata (próg ≥75% punktów) Kluczowe liczby 75% próg punktów 4 lata ważność ~30 tys. zł min. koszt 192 akredytacje 2025 Dotknij etapu, aby otworzyć dokument źródłowy.

Rys. 1. Proces akredytacji CMJ w układzie czasowym — od decyzji zarządu do wydania certyfikatu.
Podstawy prawne i źródła etapów:
ustawa o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta (Dz.U. 2023 poz. 1692) · standardy akredytacyjne dla szpitali (Dz.Urz. MZ 2024 poz. 73) · rozporządzenie MZ z 9.09.2024 o procedurze oceniającej (Dz.U. 2024 poz. 1357) · zarządzenie MZ z 29.09.2023 o CMJ (Dz.Urz. MZ 2023 poz. 86) · system składania wniosków CMJ · lista akredytowanych szpitali.

Koszty

Koszt przeglądu akredytacyjnego dla szpitala, zgodnie ze stawkami z projektu rozporządzenia MZ, to minimum około 30 tys. zł. Składają się na niego:

  • Opłata wstępna (zależna od wielkości placówki — liczby łóżek),
  • Koszt pracy zespołu wizytatorów (średnio 3 dni × 2,3–4,4 tys. zł/dzień/wizytator),
  • Koszty logistyczne wizyty.

Do tego dochodzą koszty wewnętrzne — często znacznie wyższe — związane z przygotowaniem: szkoleniami, wdrażaniem procedur, zakupem oprogramowania do WSZJ, pracą zespołu projektowego. W dużym szpitalu realna inwestycja to kilkaset tysięcy złotych rozłożone na 12 miesięcy.


8 najczęstszych błędów przy przygotowaniu do akredytacji

Porządek, który pomaga uniknąć najczęstszych powodów odmowy lub niskiego wyniku:

  1. Traktowanie akredytacji jako jednorazowego projektu. Standardy wymagają systemowych rozwiązań, nie doraźnych działań przed wizytą.
  2. Brak realnej samooceny. Standard PJ3 jest obligatoryjny — jego wadliwe wykonanie automatycznie blokuje certyfikat.
  3. Skupienie na dokumentacji bez zmiany praktyki. Wizytatorzy sprawdzają nie tylko, czy procedura jest spisana, ale czy jest stosowana (obserwacje, rozmowy z personelem).
  4. Niedoszacowanie obszarów słabych. Najczęstsze potknięcia dotyczą farmakoterapii, kontroli zakażeń, ciągłości opieki (przekazywanie pacjenta między oddziałami) i świadomej zgody pacjenta.
  5. Pominięcie kadry pomocniczej. Personel sprzątający, salowy, administracja — oni też są pytani przez wizytatorów. Cały zespół musi znać podstawowe procedury bezpieczeństwa i higieny.
  6. Niezgodność dokumentacji medycznej z nowymi wymogami. Od 1 maja 2026 r. dokumentacja musi być w pełni elektroniczna. Akredytacja oceni tylko taką dokumentację.
  7. Brak monitorowania zdarzeń niepożądanych. Bez systemu rejestracji i analizy zdarzeń niepożądanych — zgłaszanych także do Rejestru Zdarzeń Niepożądanych prowadzonego przez Ministra Zdrowia — nie ma szans na spełnienie standardów działu PJ.
  8. Ignorowanie terminu 6 miesięcy. Odnowienie składa się minimum pół roku przed wygaśnięciem. Spóźnienie = utrata współczynnika NFZ.

Korzyści finansowe: współczynnik korygujący NFZ

Mechanizm ryczałtowy

W systemie Podstawowego Szpitalnego Zabezpieczenia (PSZ) akredytacja przekłada się na współczynnik korygujący ryczałt. Oznacza to, że szpital z aktualnym certyfikatem dostaje proporcjonalnie wyższą kwotę ryczałtu za te same świadczenia, które wykonałby placówka nieakredytowana.

W praktyce — według danych branżowych — korzyść ta wynosi około 1–2% wartości kontraktu z NFZ w zakresach rozliczanych ryczałtowo. Dla szpitala z kontraktem 200 mln zł to 2–4 mln zł rocznie, czyli wielokrotnie więcej niż koszt samej akredytacji.

Rozporządzenie ryczałtowe z grudnia 2023 r.

6 grudnia 2023 r. Minister Zdrowia zmienił rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania ryczałtu PSZ — od tej pory NFZ musi uwzględnić współczynnik korygujący także wtedy, gdy certyfikat wygasł, ale placówka przedstawiła wniosek o odnowienie złożony do CMJ w terminie co najmniej 6 miesięcy przed wygaśnięciem. To odpowiedź ustawodawcy na problemy szpitali w 2024 r., kiedy CMJ tymczasowo wstrzymało przyjmowanie wniosków z powodu zmian legislacyjnych.

Konkursy ofert poza PSZ

Dla szpitali poza siecią i placówek AOS akredytacja przekłada się na dodatkowe punkty w konkursach ofert NFZ. To nie jest automatyczna premia finansowa, ale zwiększona szansa uzyskania kontraktu w postępowaniu konkurencyjnym.

Co mówią sami dyrektorzy

Marcin Drozd, dyrektor Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu, w wywiadzie dla Rynku Zdrowia (grudzień 2023) potwierdził mechanizm: „Po uzyskaniu akredytacji DIAS szpital uzyskał również akredytację CMJ, której uzyskanie gwarantowało otrzymanie dodatkowych pieniędzy z NFZ. To rząd 1–2 procent kontraktu z NFZ dla zakresu świadczeń realizowanych ryczałtowo.” Zwrócił jednocześnie uwagę, że akredytacja nie gwarantuje wysokiej jakości świadczeń — to narzędzie standaryzacji dokumentacji procesów, nie automatyczny wyznacznik jakości klinicznej.


Case studies: co mówią doświadczenia placówek

Placówka, której się udało

Szpital Powiatowy w Zawierciu — pierwszą akredytację zdobył w 2018 r. z wynikiem 76% (minimum wynosiło 75%, więc o certyfikacie przesądził jeden punkt procentowy). W 2023 r. przystąpił do odnowienia akredytacji na nowych zasadach — wizytatorzy analizowali dokumentację z trzech ostatnich lat, nie półrocza poprzedzającego. Placówka uzyskała 88%. Wniosek z tej historii: pierwsza akredytacja jest trudniejsza niż się wydaje (cienka granica między sukcesem a porażką), ale systematyczna praca w całym cyklu owocuje przy odnawianiu.

Placówka, której wygasła akredytacja

Szpital Bielański w Warszawie — jeden z pierwszych polskich szpitali akredytowanych. Certyfikat wygasł w grudniu 2023 r. Dyrekcja złożyła wniosek o ponowną ocenę z pół rocznym wyprzedzeniem, ale z powodu zmian legislacyjnych (uchylenie starej ustawy, oczekiwanie na akty wykonawcze do nowej) CMJ czasowo wstrzymało procedury. Szpital oszacował stratę z tytułu braku współczynnika korygującego NFZ na około 2 mln zł w okresie 2024 r. Wniosek z tej historii: terminy trzeba liczyć na zapas, a nie „z wyprzedzeniem wymaganym przez prawo”.

Ograniczenia akredytacji

Uniwersytecki Szpital Kliniczny we Wrocławiu uzyskał wcześniej międzynarodową akredytację DIAS — szerszą i bardziej szczegółową niż polska CMJ. Polskie Ministerstwo Zdrowia ani NFZ nie uznały tej akredytacji jako ekwiwalentu CMJ. Placówka musiała dodatkowo uzyskać akredytację krajową, aby skorzystać ze współczynnika ryczałtu. Wniosek: polski system akredytacji jest zamknięty — nie ma mechanizmu uznawania akredytacji międzynarodowych (JCI, DIAS, innych) jako równoważnych.


Utrzymanie akredytacji po certyfikacie

Ciągłość, nie epizod

Certyfikat na 4 lata nie oznacza 4 lat spokoju. Placówka ma obowiązek:

  • Prowadzić wewnętrzny system zarządzania jakością (WSZJ) zgodnie z ustawą o jakości — obowiązkowy od 1 stycznia 2025 r. dla wszystkich podmiotów z kontraktem NFZ.
  • Zgłaszać zdarzenia niepożądane do Rejestru Zdarzeń Niepożądanych prowadzonego przez Ministra Zdrowia (dla szpitali — od 1 stycznia 2025 r., dla świadczeń innych niż szpitalne — od 1 stycznia 2026 r.). Kara za niewypełnienie tego obowiązku to do 10 tys. zł, nakładana przez Prezesa NFZ.
  • Realizować badania opinii i doświadczeń pacjentów wg ankiety publikowanej przez Ministra Zdrowia w BIP.
  • Prowadzić analizy przyczyn źródłowych zdarzeń niepożądanych.
  • Dostosowywać dokumentację do wymogów EDM — od 1 maja 2026 r. pełna elektronizacja.

Rola Rzecznika Praw Pacjenta

Rzecznik Praw Pacjenta prowadzi własny rejestr skarg i we współpracy z CMJ realizuje wspólne inicjatywy dotyczące jakości. Od 2024 r. obie instytucje zainicjowały projekt, który ma ułatwić pacjentom wybór placówki medycznej. Skargi kierowane do Rzecznika mogą wpływać pośrednio na ocenę przy odnowieniu akredytacji.


FAQ

Ile kosztuje akredytacja?

Sam przegląd akredytacyjny szpitala — minimum około 30 tys. zł (opłata CMJ). Realne koszty całego procesu, łącznie z przygotowaniami (szkolenia, wdrażanie procedur, zakup oprogramowania WSZJ, praca zespołu projektowego) — zwykle kilkaset tysięcy złotych w dużym szpitalu rozłożone na 12 miesięcy.

Ile trwa ważność certyfikatu?

4 lata (zmiana z ustawy o jakości z 2023 r.; wcześniej — 3 lata). Odnowienie trzeba zainicjować minimum 6 miesięcy przed wygaśnięciem, aby nie stracić współczynnika korygującego NFZ.

Czy mały szpital ma szansę?

Tak. Nowe standardy przewidują mechanizm wyłączeń — nie wszystkie wymogi dotyczą każdej placówki (np. standardy SOR nie obowiązują szpitali bez oddziału ratunkowego). Ankieta wstępna, wysyłana przez CMJ przed przeglądem, pozwala określić, które standardy mają zastosowanie.

Czy POZ-y mogą się akredytować?

Tak, ale na podstawie odrębnych standardów — CMJ opublikowało w styczniu 2025 r. nowe standardy akredytacyjne dla podstawowej opieki zdrowotnej. Koszt przeglądu POZ: od 17 tys. zł (mniejsze placówki) do około 33 tys. zł.

Co jeśli nie zdamy?

Minister Zdrowia odmawia wydania certyfikatu. Placówka może ponownie przystąpić do procedury — ustawa nie przewiduje karencji, ale w praktyce CMJ rekomenduje co najmniej 12 miesięcy pracy nad obszarami, w których wystąpiły braki, przed kolejnym podejściem.

Czy akredytacja międzynarodowa (JCI, DIAS) wystarczy?

Nie. Polski system nie uznaje akredytacji międzynarodowych jako ekwiwalentu CMJ. Placówka, która chce skorzystać ze współczynnika korygującego NFZ, musi mieć aktualny certyfikat CMJ.

Czy akredytacja zwalnia z autoryzacji NFZ?

Nie. To dwa oddzielne reżimy. Szpital z sieci PSZ musi uzyskać autoryzację (obowiązkową) niezależnie od tego, czy posiada akredytację (dobrowolną). Posiadanie akredytacji nie wpływa na proces autoryzacyjny, ale oba systemy opierają się na WSZJ — dobra praca nad nim ułatwia przygotowanie się do obu.


Rekomendacje końcowe

Po pierwsze — zacznij od WSZJ. Wewnętrzny System Zarządzania Jakością jest fundamentem dla każdego z trzech reżimów (akredytacji, autoryzacji, ISO). Inwestycja w WSZJ zwraca się wielokrotnie — bez dobrego systemu monitorowania zdarzeń niepożądanych, analiz przyczyn źródłowych i badań satysfakcji pacjentów żaden z tych procesów nie zadziała.

Po drugie — planuj akredytację jako cykl, nie projekt. 12-miesięczne przygotowanie, potem 4-letni okres ważności, potem kolejne 6–12 miesięcy na przygotowanie do odnowienia. Tak wygląda realny horyzont. Placówki, które traktują akredytację jako jednorazowy sprint, odnawiają certyfikat z trudem albo tracą współczynnik NFZ.

Po trzecie — nie mieszaj akredytacji z autoryzacją i ISO. To trzy różne systemy o różnych celach, różnych organach nadzoru i różnych wymogach. Dyrektor, który traktuje ISO 9001 jako ekwiwalent akredytacji, albo akredytację jako ekwiwalent autoryzacji NFZ, stawia placówkę w trudnej sytuacji. Każdy z systemów trzeba prowadzić osobno — choć wiele procedur i dokumentów może być wspólnych.

Po czwarte — śledź zmiany. Standardy akredytacyjne są aktualizowane nie rzadziej niż raz na 5 lat. Rada Akredytacyjna przy Ministrze Zdrowia pracuje na bieżąco, a nowelizacje wchodzą w życie po 12 miesiącach od publikacji (art. 22 ust. 6 ustawy o jakości). Czyli jeśli zmiana zostanie ogłoszona np. 1 marca 2026 r., zacznie obowiązywać wnioski składane od 1 marca 2027 r.


Źródła i materiały

Akty prawne

Instytucje

Narzędzia pomocnicze


Artykuł ma charakter ogólny i nie stanowi porady prawnej. Decyzje dotyczące procesu akredytacyjnego w konkretnej placówce powinny być podejmowane na podstawie aktualnych przepisów i konsultacji z CMJ oraz radcą prawnym specjalizującym się w prawie medycznym.